Vrije software als vendor lock-in

Iedereen heeft het er over dat als je voor Microsoft-technologie kiest bijvoorbeeld dat je dan redelijk in een positie gaat komen die op een vendor lock-in lijkt, maar kan het ook anders? Kan een vendor lock-in ook bestaan door bijvoorbeeld te kiezen voor vrije software, vrije standaarden en vrije content? Is er nog wel een weg naar bijvoorbeeld MacOS X of Windows Vista?

Mijn muziekverzameling is 100 procent in Ogg Vorbis en iTunes biedt daar geen ondersteuning voor, maar ik kan wel overstappen van Ubuntu naar Sun Solaris, OpenBSD of FreeBSD zonder problemen. Mijn bestanden voor spreadsheets, teksten en presentaties zijn in OpenDocument formaat en standaard onleesbaar in Microsoft Office, maar Apple lijkt ondersteuning te bieden in iWorks. In mijn huidige omgeving heb ik standaard de beschikking over oa PGP-encryptie, kan ik met een officepakket werken, mijn muziek beheren, probleemloos PDF-documenten aanmaken en bekijken, toegang tot een multiprotocol client voor instant messaging en ga zo maar door.

Als ik kijk hoeveel vrije software mijn leven de afgelopen tien jaar, het moment dat ik Windows NT 4.0 verwijderde uit de dual boot, heeft verandert kan ik niet meer dan concluderen dat er geen weg meer terug is voor mij. De migratie naar MacOS X zou misschien nog het makkelijkst zijn, maar dan nog zoveel obstakels die ik moet gaan overwinnen en bij Windows moet ik bijna echt weer bij nul beginnen. Zeker omdat Windows vrij kaal wordt geleverd, moet ik voor veel functionaliteit opnieuw applicaties gaan zoeken en is het enige positieve dat OpenOffice.org ook op Windows werkt.

Het lijkt er dus ook op dat ik gevangen zit in het web van vrije software waar bij elke release de grip om mij vast te houden groter wordt. En misschien is het niet eens de mogelijkheid die ik als gebruiker krijg door keuze en vrijheden, maar misschien meer die van de developers. De developers die steeds meer functionaliteit op elkaar afstemmen en laten samenwerken. Een trend die de laatste jaren echt merkbaar is geworden bij desktop omgevingen zoals KDE en GNOME waarbij de scheidslijn tussen applicatie, functionaliteit en data aan het vervagen is.

Vendor lock-in is dus iets wat voor mij een extra betekenis heeft gekregen en ook zeker iets is voor andere om te beseffen. Ik ben er alleen nog niet uit of dit een goede vendor lock-in is, want veel broncode waar ik nu op vertrouw valt of onder de BSD of GPL versie 2 licentie. Maar ook steeds meer van deze GPL versie 2 licenties worden omgezet naar GPL versie 3 en wat daar de uitwerking van is is iets waar de meningen nog over verdeelt zijn. Totdat deze uitwerkingen beter in kaart zijn gebracht onderwerp ik me voorlopig aan het experiment van de vrije wereld en kijk wat de toekomst me gaat brengen.